วิธีเพิ่มน้ำนมให้มาเร็ว

0
174

วิธีเพิ่มน้ำนมให้มาเร็วหลังคลอดจะช่วยกระตุ้นให้ร่างกายผลิตน้ำนมเร็ว

ดูดเร็ว ดูดบ่อย ดูดถูกวิธี

  1. ดูดให้เร็วที่สุด หากเป็นไปได้คือทันทีหลังคลอด เพื่อกระตุ้นให้ร่างกายสร้างน้ำนม
  2. ดูดบ่อย สม่ำเสมอทุกๆ 2-3 ชม (รพ.ส่วนใหญ่เว้น 6-8 ชม. ลูกน้ำหนักจึงลดเยอะ)
  3. ควรดูดให้ถูกวิธี ให้อมลึก อมลานนมด้วยริมฝีปากล่างให้มากถ้าดูดถูกวิธี แม่ไม่ต้องทนเจ็บปวด หัวนมไม่แตก และลูกจะได้น้ำนมเยอะด้วยนะคะ

ปั้นหัวนมเบาๆ ด้วยนิ้วสะอาด จะรู้สึกว่ามดลูกหดตัว น้ำคาวปลาไหล ช่วยเร่งการสร้างน้ำนมค่ะ

หัวนม ต้องรักษาดูแลให้ดี

  • เวลาจะเข้าเต้า ให้คางของลูกแตะที่เต้าของแม่ ช่วยให้งับเนื้อนมได้มากขึ้น
  • ถ้าลูกอมลึกถึงลานนม ด้วยริมฝีปากล่าง (ริมฝีปากบนไม่ต้องอมมิด) จะรีดน้ำนมออกได้มาก แม่จะไม่รู้สึกเจ็บ ใครบอกว่าอยากมีน้ำนมต้องทนเจ็บนี่ ไม่จริงนะ
  • หลังให้นมแม่ ใช้นมแม่ทาหัวนมและผึ่งให้แห้ง ช่วยสมานแผลหรือลดความระบมได้ค่ะ ใครที่หัวนมแตกและลูกยังดูดไม่เก่งหรือไม่เข้าเต้า ระวังทาลาโนลินมากๆ ที่หัวนม แล้วหัวนมตัน น้ำนมจะออกไม่ดีนะคะถ้าจะใช้ก็ทาบางๆ ไม่ฉาบ ไม่โบกค่ะ

สลับดูด ซ้าย-ขวา

ไม่ใช่เฉพาะข้างใดข้างหนึ่งลูกจะได้หัดดูดทั้งสองข้าง กระตุ้นให้น้ำนมสร้างเท่าๆ กันทั้งสองข้างสมมติว่ารอบเช้า เริ่มเต้าขวา ดูดเต้าซ้ายไม่เกลี้ยง ก็ให้บีบข้างซ้ายออกรอบต่อไปให้ดูดข้างซ้ายให้เกลี้ยง แล้วบีบข้างขวาออก (ใช้ยางรัดผมคล้องที่ข้อมือเตือนความจำค่ะ)

หัวนมสั้น ไม่ใช่อุปสรรค

  • หากเต้านมคัดตึงและดึงให้หัวนมสั้นลงอีก จะทำให้ลูกงับนมได้ไม่ลึก
  • ให้บีบน้ำนมออกโดยให้บีบรอบๆ ลานนม (หรือใช้ที่ปั๊มนม) ปั๊มให้ลานนมนิ่ม
  • เมื่อลานนมอ่อนนุ่มและแหลมขึ้น ลูกจะงับได้ง่ายขึ้น หัวนมบอดก็ให้นมได้ค่ะ

นมแม่ต้องฝึกฝน จะสำเร็จได้

แม่ต้องฝึกอุ้มและสังเกตลูก ส่วนลูกก็ต้องเรียนรู้ในการดูดเต้าแม่ สำคัญมาก เลือกหมอเด็กที่สนับสนุนนมแม่ ไม่ใช่หมอที่ให้เสริมนมผงอย่างเดียวหากนมแม่ไม่พอ คุณหมอนมแม่จะช่วยค้นหาสาเหตุ และวิธีปฏิบัติที่ถูกต้องเพื่อให้ลูกน้ำหนักขึ้นโดยขณะที่ยังให้นมแม่ได้อยู่ เช่นแก้ไขการอุ้มผิดท่า ปรับให้ดูดบ่อยขึ้น ฯลฯ ไม่ใช่เอะอะก็เสริมนมผง เพราะเป็นการแก้ไขไม่ตรงจุด ก็คือเกาไม่ถูกที่คันนะคะ รีบไปขอความช่วยเหลือเมื่อประสบปัญหา หากรอพ้นเดือนไปแล้ว มักจะเริ่มยาก ลูกอาจจะไม่เอาเต้าแล้ว ถ้าจะปั๊มล้วนทุก 3 ชม. ก็พอทำได้แต่ถ้าเลี้ยงเองคนเดียว ไม่มีคนช่วยอุ้ม แม่ปั๊มล้วนก็จะตกรอบปั๊มได้ น้ำนมลดได้ค่ะ

งดใช้ขวดนม ในระยะ 1 เดือนแรก

เพื่อให้ลูกดูดนมให้เก่งขึ้น

  • ให้ดูดจากเต้าเท่านั้น เพราะน้ำนมจากขวดที่ไหลเร็ว ทำให้ลูกดูดนมแม่แล้วหงุดหงิด มีโอกาสปฏิเสธเต้าแม่สูงขึ้น
  • ทารกที่ได้รับน้ำนมผ่านขวดตั้งแต่ที่รพ.จะได้รับการฝึกดูดเต้าแม่ไม่เพียงพอ เมื่อกลับบ้านอาจมีปัญหาดูดนมแม่ ตัวก็เหลืองมากขึ้นได้
  • ทารกที่ชอบดูดนมจากขวด จะไม่อ้าปากกว้างแต่งับตื้นๆ ดูดนมแม่ไม่ลึก แม่จะเจ็บ หัวนมจะแตก
  • หากมีความจำเป็นที่ต้องป้อนน้ำนมแม่ตอนแม่ไม่อยู่ ควรใช้ถ้วยใบเล็ก (cup feeding) หรือ ช้อนค่อยๆ ป้อน แต่ก็ต้องระวังอย่าป้อนเร็วหรือรีบกรอก ลูกติดกรอกได้จนไม่ยอมดูดนมแม่เอง เอาปากประกบที่เต้าแต่ไม่ดูดนมเอง (รอแม่กรอกนมใส่ปาก) ก็มีให้เห็นมากขึ้นค่ะ ต้องป้อนช้าๆ เท่านั้นนะคะ

น้ำนมเพียงพอหรือไม่

สังเกตดังนี้

  • นับจำนวนผ้าอ้อมเปียก (ผ้าอ้อมผ้า 6 ผืนชุ่มใน 24 ชม. หรือ ผ้าอ้อมสำเร็จรูป 4-5 ชิ้น)
  • ถ่ายเป็นสีเหลืองทองหรือเหลืองนวล นิ่มคล้ายยาสีฟัน อย่างน้อยวันละ 2 ครั้งในช่วง 3 สัปดาห์แรก อาจจะบ่อยได้ถึง 10 ครั้งต่อวันในช่วงเดือนแรก
  • ในเดือนที่สอง ลูกดูดได้นมส่วนหลัง ก็จะอึห่างขึ้นกว่าเดือนแรก อาจจะ ไม่อึหลายวัน เพราะลำไส้ทำงานดีขึ้นด้วยค่ะ เมื่อลูกได้รับน้ำนมส่วนหลังมากขึ้นจนทำให้อึข้น จนหลายๆ วันค่อยอึทีนึงแต่ฉี่ต้องบ่อยเหมือนเดิมค่ะ ..- อึเด็กนมแม่อาจดูเหมือนเมล็ดมะเขือ เละๆ ไม่มีมูก กลิ่นไม่รุนแรง
  • หลังลูกดูดนมเสร็จ เต้านมแม่อ่อนนุ่มลง
  • ลูกสงบลง แลดูมีความสุขและพอใจหลังได้ดูดนมแม่ อาจนอนหรือไม่นอนหลับหลังดูดนมก็ได้ ดูดเต้าให้หลับเพลินๆ ต่อได้ เป็นอาการปกติของทารกที่ยังติดดูด เพื่อกระตุ้นให้แม่มีน้ำนมมากขึ้น
  • ไม่เสริมนมผง หรือนมของแม่คนอื่น หรือนมปั๊มใส่ขวดเมื่อลูกอิ่มหรือเริ่มติดจุกจะดูดเบา แล้วจะไม่ดูดกระตุ้นจากที่เต้าของแม่ ทำให้น้ำนมแม่ไม่มากเท่าที่ลูกต้องการ
  • ลูกกินนมบ่อย คือปกติค่ะ ขออย่างเดียวคือ อย่าหลับคาเต้าแบบปากยังล็อกติด คือการคาบเต้าแล้วนิ่งหลับไป น้องไม่ได้น้ำนมเพียงพอค่ะ จะวางก็วางไม่ได้ นั่นคือปัญหาที่หลายคนกำลังพบเจอ ไม่ใช่น้ำนมน้อย แต่น้องดูดเบาจึงได้น้ำนมน้อย หากเข้าเต้าให้ถูกต้อง นวดกดคลึงที่เต้าให้น้ำนมระบายออก เต้าจะนุ่มและน้องจะดูดนมแม่จนอิ่ม มืออ่อนและหลับได้นะคะ
  • สาเหตุอื่นๆ ที่งอแง อากาศร้อน ง่วง ไม่สบายตัว เปียกชื้น เสียงดังสภาพแวดล้อมไม่สงบ แพ้นมวัว ท้องอืดจากอาหารกลุ่มเสี่ยงที่แม่กิน (นมวัว ถั่ว ไข่ แป้งสาลี เบเกอรี่ อาหารทะเล ปลา) เป็นต้นค่ะไม่ใช่ให้งดหมดนะคะ แต่ใครที่ทานบ่อย ทานมากเกินมา ให้ระวังไว้ด้วย
  • เดือนแรก แม่ เหนื่อยมาก ลูกยังไม่รู้จักกลางวันหรือกลางคืน แม่ควรงีบพักเมื่อลูกนอนหลับ หาผู้ช่วยงานบ้านเมื่อเป็นไปได้ (หรือปล่อยวางบ้างก็ได้) 2-3 เดือนผ่านไป ลูกจะเริ่มปรับเวลากลางวันกลางคืนได้ดีขึ้น
  • น้ำและอาหารเสริม เป็นของคู่กัน เมื่อลูกอายุ 6 เดือนนมแม่มีน้ำถึง 88% มากพอสำหรับความต้องการของลูกลูกจะพร้อมรับอาหารตามวัยตอน 6 เดือน ให้อาหารเสริมเร็วอาจทำให้เกิดภูมิแพ้ หรือท้องอืด อาหารไม่ย่อย ลำไส้ทำงานหนัก

สาเหตุที่ทำให้ลูกได้รับนมแม่ไม่เพียงพอ

  1. เสริมนมอื่น ไ่ม่ว่าจะเป็นนมผงหรือนมบริจาค
  2. ไม่ให้ลูกดูดบ่อย (ทุก 2-3 ชม.)
  3. แม่รับอาหารไม่เพียงพอ อดอาหาร ลดน้ำหนัก
  4. ลูกดูดไม่ถูกวิธี อาจมีผังผืดใต้ลิ้น ฯลฯ แม่รู้สึกเจ็บ
  5. ปล่อยให้เต้าคัดนานๆ ไม่บีบออก
  6. ความเครียดของแม่ ลดการหลั่งของน้ำนม
  7. ลูกติดจุก ดูดเบา ไม่อิ่มที่เต้า ต้องเสริมขวดต่อ ..

สารเคมีอะไรที่ทำให้น้ำนมลด

  1. ทานยาบางชนิดที่ลดน้ำนม เช่น CPM และ Pseudoephedrine
  2. ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล ยาดองเหล้า มีผลลดน้ำนมค่ะ
  3. ยาคุมกำเนิดที่มีเอสโตรเจน

ชะอมและแกงขี้เหล็กไม่ทำให้ร่างกายสร้างน้ำนมน้อยลงแต่แม่หลายคนกินแล้วน้ำนมน้อยลง เพราะอะไร?เพราะชะอมไข่ทอด แกงขี้เหล็ก = ของทอด = กะทิ = มัน = นมตัน ถ้าลูกดูดเบา ดูดไม่เก่ง เราก็ปั๊มไม่ออก นมจะเป็นก้อนๆ ไตๆ ค่ะ (นมเป็นก้อนๆ กลางๆ ในเต้า นั่นคือน้ำนมคั่งในเต้าทั้งนั้น)

หากลูกดูดนมทั้งวัน แปลว่านมไม่พอหรือเปล่า?

ทารกหลายคนที่ “กินเก่ง” ร้องขอดูดทั้งวัน ไม่ใช่เพราะลูกหิว แต่เป็นเพราะธรรมชาติที่สร้างให้ลูกพอใจที่ได้ดูดนมแม่ บางคนร้องขอดูดเป็นชั่วโมง ดูดๆ หลับๆ ก็ต้องดูด นี่คือ suckling reflex ที่ธรรมชาติสร้างให้ลูกดูดกระตุ้นมากๆ น้ำนมแม่จะได้สร้างมากขึ้น ทั้งนี้ก็เพื่อให้แม่สร้างอาหารให้ลูกอยู่รอดได้ เมื่อ 3 เดือนอาการนี้จะลดลง เมื่อลูกร้องดูดทั้งวัน แม่ควรนอนตะแคงให้ลูกตะแคงดูด เพื่อบรรเทาความอ่อนล้าให้แม่งีบหลับเมื่อลูกหลับ

วิธีเพิ่มน้ำนม

  1. ให้ลูกดูดบ่อยๆ (อย่างน้อย 8 มื้อใน 24 ชม.) ลูกยิ่งดูด น้ำนมยิ่งมาก
  2. ไม่จำเป็นจริงๆ ก็ไม่เสริมนมอื่นๆ ลูกหิวจะดูดแรง กระตุ้นดี
  3. หากลูกนอนยาวเกิน 3-4 ชม. แม่ควรปั๊มน้ำนมออก
  4. ปั๊มหลอก (ทำจี๊ด/ปั๊มลม/ขโมยปั๊ม) หลังลูกอิ่มแล้ว ร่างกายจะเข้าใจว่าลูกกินเก่งและจะสร้างน้ำนมเพิ่มเพื่อให้พอกับความต้องการของลูก
  5. ดูแลร่างกายแม่ด้วยอาหารสดสะอาด 5 หมู่ ดื่มน้ำอุ่นอย่างน้อย 2 ลิตร งดเครื่องดื่มคาเฟอีนเพื่อให้นอน พักผ่อนมากๆ ทานอาหารเพิ่มน้ำนมเช่นสมุนไพร พีชผักต่างๆ
  6. พยายามผ่อนคลายจิตใจให้สบาย บริหารความเครียดด้วยการไม่กังวลกับอะไรที่ยังมาไม่ถึง

สต็อกนม ทำตอนไหนดี

แม่สามารถปั๊ม/บีบออกหลังลูกกินอิ่มแล้วค่อยๆ ทำจี๊ด ค่อยปั๊มหรือบีบมือหลังทุกๆ มื้อ ค่อยๆ เก็บไปค่ะ เดี๋ยวก็จะเพิ่มขึ้นในช่วงเดือนแรกหากลูกดูดตลอด บางทีปั๊มด้วยเครื่องจะปั๊มไม่ออกเลย แต่นั่นไม่ได้หมายความว่าไม่มีน้ำนมนะคะก็ให้ลูกดูดไปเพราะ เมื่อลูกดูดถูกต้อง จะได้ช่วยกระตุ้นให้น้ำนมมามากขึ้นค่ะ.อยากรู้ว่าใครอ่านจบบ้างหวังว่าจะมีประโยชน์ต่อคุณแม่มือใหม่และ ว่าที่คุณแม่ค่ะ

ขอบคุณที่มา เพจนมแม่แฮปปี้